Το Σαλαμινίων Βήμα είναι μια έντιμη προσπάθεια, ανιδιοτελής, που αξίζει την στήριξή σας.

Σήμερα φιλοξενούμε στο salaminionvima, έναν νέο ποιητή, που παρά το νεαρό της ηλικίας του, έχει προσφέρει πολλά στην ποίηση και στην τέχνη του λόγου . Ο εικοσιτριάχρονος Γιώργος Τσιβελέκος, με το δημιουργικό και ανήσυχο πνεύμα, με μια αγάπη για την ζωή, την φύση, τον έρωτα, τον συνάνθρωπο.

Ο Γιώργος Τσιβελέκοςο οποίος μας χαρίζει μια υπέροχη συνέντευξη  μέσω της Δώρας Τζέμα.  

1) Μίλησέ μας λίγο για σένα και για την ενασχόλησή σου με την ποίηση.

Λοιπόν, ας ξεκινήσω από την αρχή… Γεννήθηκα στις 17 Δεκεμβρίου του 1997 στο Μαρούσι. Όταν ήμουν τριών χρονών, ανακαλύψαμε ότι, εκτός από τοξότης στο ζώδιο –που το ξέραμε εξαρχής–, είμαι και βαρήκοος, καθώς γεννήθηκα με αμφίπλευρη βαρηκοΐα. Μέχρι τα οκτώ μου χρόνια μεγάλωσα στη Νίκαια και από το 2005 διαμένω μόνιμα στην Ανάβυσσο. Είναι συνειδητή η απόφαση και η επιλογή πλέον να μένω έξω από την πόλη και μέσα στη φύση, καθώς είμαι φυσιολάτρης και έτσι μπορώ να απολαμβάνω την ομορφιά, την ησυχία και τον καθαρό αέρα της εξοχής που έχει άρωμα θάλασσας και λουλουδιών, όπως και την έμπνευση που μου προσφέρει για να γράφω ήδη από δεκαπέντε χρονών, αλλά πιο σοβαρά και συγκεκριμένα ποίηση μόλις το 2019 στην ηλικία των είκοσι ένα. Έχω σπουδάσει Κοινωνιολογία με κατεύθυνση Εγκληματολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και έχω κάνει το Μεταπτυχιακό «Δημιουργική Γραφή» στον τομέα της Λογοτεχνίας και Γλωσσολογίας του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου με τη σύμπραξη του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας. Ασχολούμαι επαγγελματικά με μια χειρονακτική εργασία και την επιμέλεια-διόρθωση βιβλίων. Στις άλλες ασχολίες μου εμπίπτει η ανάγνωση βιβλίων, η συγγραφή και η διαχείριση της σελίδας GTpoetry & prose στο Facebook, όπου κάθε Κυριακή δημοσιεύεται και από μία συνέντευξη κάποιου ομότεχνου, συνήθως πρωτοεμφανιζόμενου. Ποιήματα και διηγήματά μου έχουν διακριθεί σε έγκριτους λογοτεχνικούς διαγωνισμούς. Το διήγημά μου «Η κληρονομιά» έχει συμπεριληφθεί στην ψηφιακή συλλογή διηγημάτων «Ταξίδια από χαρτί», η οποία είναι διαθέσιμη στην Ανοικτή Βιβλιοθήκη. Κατά καιρούς, δημοσιεύονται ποιήματά μου –και όχι μόνο– σε διάφορους ιστότοπους. Το Official Music Video της Μάρζια «Η πιο όμορφη εικόνα» έχει σαν κατακλείδα το ομώνυμο ποίημά μου. Έχω εκδώσει τρεις ποιητικές συλλογές με τους τίτλους «Ποιήματα σαν μπονσάι / 192 χαϊκού + 8 τάνκα», «Έρως νικημένε μάχαν» και «Ο επιμένων έρωτας νικά». Ο Ελληνικός Πολιτιστικός Όμιλος Κυπρίων (ΕΠΟΚ) και η εφημερίδα «Κυπριακός Ελληνισμός» βράβευσαν την πρώτη μου συλλογή ως «Βιβλίο Χρονιάς 2021». Επίσης, από τις εκδόσεις Ελκυστής κυκλοφορεί το χριστουγεννιάτικο μυθιστόρημά μου για μικρούς και μεγάλους «Οι τρεις μικροί Άι Βασίληδες».
2) Τι σε ώθησε να ξεκινήσεις ποίηση σε τόσο νεαρή ηλικία;
Η αλήθεια είναι πως οι λόγοι είναι πολλοί και τους έχω αναφέρει σε άλλες συνεντεύξεις μου. Για να μην επαναλμβάνομαι, αυτήν τη φορά θα συμπλήρωνα πως ένας ακόμα λόγος που με ώθησε να γράψω κυρίως ποίηση και όχι κάποιο άλλο είδος λογοτεχνίας είναι ο αποφθεγματικός χαρακτήρας που έχει. Μου αρέσουν πολύ τα αποφθέγματα ή γενικότερα οι «έξυπνοι» στίχοι και ήθελα κάποια στιγμή να έχω κι εγώ τους δικούς μου.
3) Πιστεύεις ότι οι κοινωνικές ανησυχίες ή η απογοήτευση μπορούν να γίνουν πηγές έμπνευσης;
Σαφώς. Η ποίηση, εξάλλου, μεταξύ των άλλων, είναι και ένα γλυκό παράπονο για όλα εκείνα που δεν είναι όπως τα έχει φανταστεί ο άνθρωπος που τη γράφει. Και πιστεύω πως δε γράφει μόνο για τον εαυτό του και τη δική του αποφόρτιση, αλλά και για να περάσει ένα μήνυμα, να δείξει μια νέα οπτική, να ευαισθητοποιήσει λίγο τον αναγνώστη και να του ανοίξει τα μάτια της ψυχής… Επομένως, μια κοινωνική ανησυχία στην παραπάνω περίπτωση αποτελεί τη βασικότερη πηγή έμπνευσης.
4) Πώς φαντάζεσαι μια ιδανική κοινωνία και πού μας οδηγούν τα σημερινά δεδομένα, κατά τη γνώμη σου;
Η ιδανική κοινωνία θεωρώ ότι θα ήταν αυτή που θα παρείχε κάτι παραπάνω από μια αξιοπρεπή ζωή στους πολίτες της και η οποία θα τους παρείχε ασφάλεια και προστασία από κάθε είδους κινδύνους (φωτιές, ατυχήματα, εγκλήματα, πολέμους, οικονομική εκμετάλλευση κτλ.), όπου θα άνθιζε ο πολιτισμός και η τέχνη, θα υπήρχε ομόνοια, ομοψυχία, αποδοχή και σεβασμός μεταξύ των μελών της και γενικότερα λιγότερος εγωισμός, λιγότερος καιροσκοπισμός και περισσότερη ενσυναίσθηση, ευαισθησία, ευσεινηδησία για πολλά ζητήματα (π.χ. για την προστασία του περιβάλλοντος) και ανθρωπιά. Τα σημερινά δεδομένα μάς οδηγούν σε μια δυστοπία.
5) Ποια είναι η γνώμη σου για το βιβλίο στην Ελλάδα και την ελληνική λογοτεχνία; Τι είναι αυτό που λείπει από τους Έλληνες συγγραφείς και δεν τους προτιμά ένα μεγάλο μέρος αναγνωστών;
Δε θα διστάσω να μιλήσω ανοιχτά… Το βιβλίο στην Ελλάδα πεθαίνει, αν θεωρήσουμε ότι δεν έχει πεθάνει ήδη. Από τους Έλληνες συγγραφείς λείπει η γνώση για το αντικείμενο της δημιουργικής γραφής και της θεωρίας της Λογοτεχνίας, καθώς και η ευγενής άμιλλα. Η πρώτη έλλειψη τους εμποδίζει πολλές φορές στο να απογειώσουν το έργο τους και να το φτάσουν στο εκατό τοις εκατό της δυνατότητας της δικής του αλλά και της δικής τους ως συγγραφέων και επομένως να ευχαριστήσουν το αναγνωστικό κοινό και να το κερδίσουν. Η δεύτερη έλλειψη τους εμποδίζει στο να αλληλο-διαβαστούν με τους ομότεχνούς τους και να αλληλο-υποστηριχτούν. Ως επί των πλείστων, όταν κάποιος γράφει, είναι επειδή του αρέσει η ανάγνωση βιβλίων και πριν από συγγραφέας είναι αναγνώστης. Όταν εκδώσει το δικό του βιβλίο, θεωρώ πως δεν πρέπει να πάψει να είναι αναγνώστης και ακόμα περισσότερο ένθερμος υποστηρικτής του βιβλίου. Δυστυχώς, όμως, συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο. Διακρίνω σε πολλούς συγγραφείς και ποιητές μια υπεροψία, έναν υπέρμετρο εγωισμό και μια πλήρη αδιαφορία για άλλα έργα και δημιουργούς (μάλλον επειδή αδιαφορούν επιδεικτικά και οι άλλοι για το δικό τους – ένας φαύλος κύκλος), τα οποία μόνο κακό κάνουν στο βιβλίο τους αλλά και στο βιβλίο γενικότερα. Και εστιάζω σε αυτήν τη μερίδα των αναγνωστών που είναι και συγγραφείς, γιατί πλέον θεωρώ ότι είναι πολύ μεγάλη και μεγαλώνει ολοένα και περισσότερο και γιατί αν δεν ενδιαφέρει το βιβλίο τον ίδιο τον συγγραφέα που ασχολείται μαζί του και για να ασχολείται μαζί του σημαίνει πως το αγαπάει, ποιον θα ενδιαφέρει περισσότερο;
Όμως, ας μη ρίξουμε όλη την ευθύνη στους αναγνώστες-συγγραφείς. Για την άσχημη θέση του ελληνικού βιβλίου στην προτίμηση του αναγνωστικού κοινού φταίνε και οι εκδοτικοί, οι οποίοι προσφέρουν σε μεγαλύτερη ποσότητα ξένη λογοτεχνία απ’ ό,τι ελληνική (διαφήμιση, προώθηση στα βιβλιοπωλεία κτλ.). Όταν η προσφορά είναι μεγάλη, αυξάνεται και η ζήτηση. Ξέρετε, όσο παράδοξο κι αν φαίνεται αυτό, δεν είναι η ζήτηση που αυξάνει την προσφορά, αλλά η προσφορά που αυξάνει τη ζήτηση. Κι αυτό δεν το λέω εγώ. Το έχουν μελετήσει οικονομολόγοι. Αποτελεί έναν βασικό νόμο της αγοράς. Και βεβαίως, ευθύνη φέρει και το ίδιο το αναγνωστικό κοινό, που δεν ενδιαφέρεται να εξυψώσει το ελληνικό βιβλίο και να υποστηρίξει τους συγγραφείς της χώρας του και της εποχής του, που προτιμάει να διαβάζει μόνο συγγραφείς οι οποίοι είναι ήδη γνωστοί στο ευρύτερο κοινό (ηθοποιοί, παρουσιαστές κτλ.) ή μόνο βιβλία συγκεκριμένων εκδοτικών οίκων.
Και στο σημείο αυτό θα ήθελα να αναφερθώ και στους αναγνώστες-κριτικούς-παρουσιαστές-influencers, οι οποίοι προωθούν σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό το ξένο βιβλίο συγκριτικά με το ελληνικό. Επίσης, εγώ προσωπικά θεωρώ ότι είναι πολύ άσχημο που δεν αγοράζουν βιβλία και τους παρέχονται δωρεάν μόνο και μόνο για να κάνουν την προώθηση, η οποία είναι και τις περισσότερες φορές αναποτελεσματική. Καλώς ή κακώς, όλα λειτουργούν με το χρήμα. Το βιβλίο δεν μπορεί να αποτελέσει εξαίρεση. Κι όμως, το βιβλίο, που για μένα αξίζει πολύ περισσότερο από άλλα πράγματα τα χρήματά του, σχεδόν έχει αποτελέσει την εξαίρεση, αφού, προκειμένου να διαβαστεί από μερικούς, παρέχεται δωρεάν. Και το τραγικό είναι πως ακόμα και δωρεάν δεν εκτιμάται.
Και κάπως έτσι, ακόμα και το ότι αναγκάστηκα να μιλήσω για όλα αυτά αυτήν τη στιγμή, φαίνεται πόσο χαμηλά έχει πέσει το ελληνικό βιβλίο, που κατά τα άλλα μπορώ να πω μετά βεβαιότητας πως έχει και τα πραγματικά του διαμάντια και αξίζει. Αξίζει να διαβαστεί από τους Έλληνες αλλά και να μεταφραστεί στο εξωτερικό με περισσότερη ευκολία και σε μεγαλύτερο όγκο.
6) Πες μας λίγα λόγια για τα ποιητικά σου έργα.
Το πρώτο μου έργο εκδόθηκε πριν δύο χρόνια (τέλη Μαΐου του 2021 και κατά τη διάρκεια της πανδημίας). Ο λόγος για την ποιητική συλλογή «Ο επιμένων έρωτας νικά», η οποία κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Οσελότος και είναι διαθέσιμη σε όλα τα ηλεκτρονικά και φυσικά βιβλιοπωλεία κατόπιν παραγγελίας. Ο τίτλος της είναι πολλαπλά συμβολικός. Ωστόσο, πρόκειται για μια αμιγώς ερωτική ποιητική συλλογή χωρισμένη σε τέσσερις ενότητες: ερωτικά καλέσματα, προσπάθειες, υποσχέσεις, επιτέλους μαζί. Δε θα ήταν άστοχο αν λέγαμε ότι θυμίζει ένα ημερολόγιο ή μια ερωτική ιστορία που εξελίσσεται ποίημα με το ποίημα (72 ποιήματα – 110 σελίδες).
Η δεύτερη ποιητική μου συλλογή με τον τίτλο «Έρως νικημένε μάχαν» ήρθε αρχές του 2022 (Ιανουάριος) και πάλι από τις εκδόσεις Οσελότος για να δείξει με τα 72 ποιήματά της (118 σελίδες) και την άλλη πλευρά του έρωτα, γιατί ο έρωτας δεν είναι πάντα ανίκητος στη μάχη… Το ποιητικό υποκείμενο, ενώ βρίσκεται στο ξεκίνημα του έρωτά του, βλέπει σκιές τριγύρω και έχει «προαισθήσεις» του επερχόμενου άδοξου τέλους. Έπειτα κάνει τους «απολογισμούς, τις διαπιστώσεις και τις παραδοχές» συναισθημάτων και λαθών της σχέσης του και εκ των υστέρων βρίσκει λύσεις στα προβλήματα που υπήρχαν. Τέλος, στο τρίτο κεφάλαιο, δείχνει τα συναισθήματα, τις αναμνήσεις, τις σκέψεις και τις συνθήκες στη «μετά ζωήν», μια ζωή μετά την πραγματική ζωή, μια ζωή παρόμοια με θάνατο, αλλά που δεν είναι η μετά θάνατον ζωή, αλλά η μετά τον έρωτα ζωή.
Η τελευταία συλλογή, «Ποιήματα σαν μπονσάι», που κυκλοφόρησε τον Μάρτιο του 2023, αποτελείται από 200 ποιήματα γραμμένα στις πιο σύντομες και περιεκτικές μορφές ποίησης στον κόσμο, οι οποίες προέρχονται από την Ιαπωνία. Πρόκειται για τα λεγόμενα χαϊκού και τάνκα με μόλις τρεις στίχους δεκαεπτά συλλαβών τα πρώτα (5, 7, 5) και πέντε στίχους τριάντα μίας συλλαβών τα δεύτερα (5, 7, 5 και 7, 7). Τα θέματα που με απασχόλησαν είναι τα δίπολα «ζωή-φθορά» και «έρωτας-χωρισμός», η φύση μέσα από τις τέσσερις εποχές του χρόνου αλλά και συναισθήματα στενά συνυφασμένα μαζί τους, καθώς και η ίδια η ποίηση. Ως εκ τούτου, η συλλογή είναι χωρισμένη σε τέσσερις ενότητες. Ωστόσο, δεν αρκέστηκα μόνο στην απλή λογοτεχνική αναπαράσταση και εικονοπλαστική περιγραφή τους, αλλά με αφορμή αυτές τις θεματικές, κατέθεσα ιδέες και δικές μου αλήθειες ή γενικότερες αλήθειες που μου έχει διδάξει η ζωή. Επίσης, προέβην και σε συμβουλευτικές προτροπές ή αποτροπές, όπως επίσης σε στηλιτεύσεις κακώς κειμένων. Επίσης, να σας πω ότι έχω τη χαρά και την τιμή να προλογίζουν την εν λόγω συλλογή μου και να την παρουσιάζουν με τον καλύτερο τρόπο ο φιλόλογος και ποιητής Δημήτρης Μπαλτάς και η λογοτέχνιδα και εκπαιδευτικός ενηλίκων Νίκη Σκουτέρη. Τα κείμενά τους είναι δημοσιευμένα ως κριτικές του βιβλίου στο Goodreads για όποιον ενδιαφέρεται να τα διαβάσει. Τέλος, να σημειώσω ότι μιλάμε για ένα βιβλίο αυτοέκδοσης, το οποίο όμως είναι διαθέσιμο στο e-shop των εκδόσεων Sueno Books, έναν νέο εκδοτικό οίκο που αναγνωρίζει την αξία, το ταλέντο και τη δημιουργικότητα και των αυτοεκδοτών και τους φιλοξενεί στη σελίδα του θέλοντας να κάνει ένα μικρό βήμα προς την αλλαγή του βιβλιοτοπίου της χώρας μας.
7) Το χαϊκού είναι ένα ιδιαίτερο είδος ποίησης και κατ’ εμέ αρκετά δύσκολο. Τι σε έκανε να επιλέξεις αυτό το είδος στην τελευταία σου συλλογή;
Το έναυσμα να ασχοληθώ με αυτό το είδος αποτέλεσε η ανάγνωση για πρώτη φορά μιας συλλογής χαϊκού. Μου άρεσε η ουσία και το νόημα που εμπερικλείεται μέσα σε ελάχιστες συλλαβές και ξεκίνησα να πειραματίζομαι κι εγώ από τότε. Το είδα σαν μια νέα συγγραφική πρόκληση, ένα νέο λογοτεχνικό παιχνίδι, σαν μια άσκηση δημιουργικής γραφής και είδα ότι κατάφερνα να συμπυκνώσω όσα ήθελα να πω, κι έτσι σιγά σιγά αυξανόταν το υλικό μου, φτάνοντας στα 192 χαϊκού (+ 8 τάνκα) που απαρτίζουν τη συλλογή «Ποιήματα σαν μπονσάι». Στην αρχή του βιβλίου έχω μεταφέρει το απόφθεγμα του Χίλωνος Λακεδαιμόνιου που λέει: «Το λακωνίζειν εστί φιλοσοφείν», γιατί τα χαϊκού νομίζω ότι το αποδεικνύουν περίτρανα.
8) Ποιο είναι το πιο αγαπημένο από τα ποιήματά σου;
Η αλήθεια είναι πως έχω πολλά αγαπημένα και δυσκολεύομαι αρκετά να διαλέξω κάτι. Ωστόσο, θα πω το εξής χαϊκού, επειδή είναι πολύ αντιπροσωπευτικό για μένα:
Στις αδικίες
θα είμαι πάντα απών.
Θα γράφω στίχους.
9) Γράφεις κάποια συλλογή αυτήν την εποχή;
Όποτε έχω έμπνευση, γράφω ποιήματα. Ποιήματα διαφόρων θεματικών. Αναλόγως τη φύση του ερεθίσματος, τα συναισθήματα που μου δημιουργούνται εκείνη τη στιγμή, το μήνυμα-νόημα που θέλω να μεταφέρω και τον τρόπο με τον οποίο θα το αποδώσω. Ως εκ τούτου, γράφω και έχω γράψει ήδη μια ποικιλία ποιημάτων (δεν αναφέρομαι μόνο στα εκδοθέντα). Πότε δεν κάθισα να γράψω μια ποιητική συλλογή. Απλώς κάθισα να ξεδιαλέξω τα ποιήματά μου, να τους κάνω διορθώσεις και προσθαφαιρέσεις και να τα συγκεντρώσω σε μια ενότητα, η οποία θα μπορούσε να σταθεί σαν ποιητική συλλογή. Θεωρώ πως μια ποιητική συλλογή δεν παίρνεις την απόφαση να τη γράψεις όπως ένα παραμύθι, ένα δοκίμιο και ένα μυθιστόρημα. Η ποιητική συλλογή προκύπτει. Και είναι πολύ σημαντικό να προκύπτει και να μην είναι προσχεδιασμένη. Και για να απαντήσω ακριβώς στο ερώτημα, όχι, αυτή η εποχή δε με βρίσκει να ετοιμάζω μια ποιητική συλλογή.
10) Πες μας κάτι για τα μελλοντικά σου σχέδια, αφού, όπως διακρίνω, είσαι πνεύμα ανήσυχο και οξυδερκές, το οποίο έχει πολλά να μας προσφέρει.
Όπως είπα προηγουμένως, αυτή η εποχή δε με βρίσκει να ετοιμάζω μια ποιητική συλλογή, αλλά υπάρχει ένα πλούσιο απόθεμα ποιημάτων από το οποίο θα δημιουργηθεί στο άμεσο μέλλον άλλη μία ποιητική συλλογή. Ωστόσο, πριν από αυτό, μάλλον θα μοιραστώ μαζί σας άλλο ένα παιδικό μυθιστόρημα (μετά το προεφηβικό «Οι τρεις μικροί Άι Βασίληδες», το οποίο κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Ελκυστής το 2022), το οποίο βρίσκεται ήδη στην τελική του ευθεία και για το οποίο είμαι πολύ ενθουσιασμένος. Μακάρι να καταφέρω να προσφέρω όσα περιμένετε από εμένα και να σταθώ αντάξιος των προσδοκιών σας.
*Σε ευχαριστώ πραγματικά, Δώρα μου, για την τεράστια τιμή που μου έκανες και για το ενδιαφέρον και την αγάπη που δείχνεις για μένα και τα έργα μου! Ήταν χαρά μου η παραχώρηση αυτής της συνέντευξης.
Δώρας Τζέμα. Για το Σαλαμινιων ΒΗΜΑ  

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Το σχόλιο σας θα δημοσιευθεί αφου εγκριθεί πρώτα απο τον διαχειριστή για την αποφυγή υβριστικού η προσβλητικού περιεχομένου.

Με Μια Ματιά