Το Σαλαμινίων Βήμα είναι μια έντιμη προσπάθεια, ανιδιοτελής, που αξίζει την στήριξή σας.

Γράφει ο Μάνος Κιλημάντζος

 

  1. BYZANTIO

Ο όρος Βυζάντιο , η Βυζαντινή αυτοκρατορία , είναι συμβατική ονομασία που πρωτο χρησιμοποιείται από Γερμανούς ιστορικούς κατά τον 17ο αιώνα περίπου.

Δεν είναι τυχαίο που οι Γερμανοί πρωτο χρησιμοποιούν αυτόν τον όρο και όχι τον σωστό που χρησιμοποιείτο στην εποχή της αυτοκρατορίας και που ήταν «Ανατολική Ρωμαϊκή αυτοκρατορία». Ο λόγος είναι πολιτικός. Οι Γερμανοί , έχουν κυριαρχήσει στην Δύση (την Δυτική Ρωμαϊκή αυτοκρατορία) και θεωρούν τους εαυτούς τους μοναδικούς συνεχιστές της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας (σύνδρομο που ταλαιπώρησε συνεχώς την ανθρωπότητα , κυρίως τον 20ό αιώνα με 2 Παγκοσμίους πολέμους).

Έχουμε λοιπόν να μελετήσουμε την αυτοκρατορία με 3 εναλλακτικές ονομασίες.

Η  μία είναι «Ανατολική Ρωμαϊκή αυτοκρατορία» που είναι και η σωστότερη , αφού αυτήν χρησιμοποιούσαν οι ίδιοι οι «Ρωμαίοι πολίτες» της αυτοκρατορίας ( «Ρωμιοί» είναι οι Ρωμαίοι πολίτες , χριστιανοί ορθόδοξοι αλλά όχι Ρωμαϊκής καταγωγής).

Η δεύτερη είναι «Βυζαντινή αυτοκρατορία» , η απλά «Βυζάντιο» που υποστήριξαν οι Γερμανοί ιστορικοί.

Η Τρίτη , από Ελληνικής πλευράς , είναι «Ελληνικό Μεσαιωνικό κράτος» .

Η περίοδος της Ανατολικής Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας αρχίζει

το 330 με την ίδρυση της Νέας Ρώμης και τελειώνει το 1453 με την πτώση της Πόλης. Είναι δηλαδή μία αυτοκρατορία που έζησε για 1123 χρόνια και ιστορικά είναι η μακροβιότερη αυτοκρατορία που υπήρξε ποτέ.

Χωρίζεται σε 3 περιόδους:

Πρωτο-Βυζαντινή περίοδος (330 μ.χ. μέχρι 7ο μ.χ. αιώνα). Η περίοδος αυτή χαρακτηρίζεται από την σύγκρουση Ελληνισμού – Χριστιανισμού.

Μεσο-Βυζαντινή περίοδος (7ος μ.χ. αιώνας. Ηράκλειος μέχρι 1204 και την πρώτη πτώση της Πόλης στους Φράγκους). Η περίοδος αυτή χαρακτηρίζεται  από το ότι οι Έλληνες αναλαμβάνουν σταδιακά τα ηνία του κράτους.

Υστερο-Βυζαντινή περίοδος ( 6 Απριλίου 1261 με την απελευθέρωση της Πόλης από τους Φράγκους μέχρι την 29 Μαΐου 1453 και την πτώση της Πόλης στους Οθωμανούς).

Μετά τον Ιουλιανό

Στην αυτοκρατορία, κάθε αντίπαλο δόγμα του χριστιανισμού διώκεται.

Πολιτικά , αυτό έχει την σημασία και την εξήγησή του , διότι η ενιαία θρησκεία είναι πλέον ο παράγων ενότητος του κράτους.

Βεβαίως οι εκκλησιαστικοί παράγοντες εκμεταλλεύονται αυτήν την πολιτική τάση ώστε να εδραιώσουν προνόμια και κοσμική εξουσία.

Μετά τον μυστηριώδη θάνατο του Ιουλιανού και με τον στρατό απομακρυσμένο και αποκομμένο στα βάθη της Ασίας , υπάρχει άμεση ανάγκη να εκλεγεί νέος αυτοκράτορας.

Ο στρατός υποστηρίζει τον Σαλούστιο (φίλο και δεξί χέρι του Ιουλιανού και «εθνικό»).

Αυτός αρνείται , κι έτσι εκλέγεται αυτοκράτωρ ο αρχηγός της σωματοφυλακής  (και χριστιανός) Ιωβιανός , ο οποίος βασίλεψε για 8 μήνες.

Κλείνει όπως-όπως συνθήκη με τους Πέρσες η οποία είναι εξαιρετικά άσχημη για την αυτοκρατορία. Στην ουσία παραδίδει όλα τα κερδισμένα στους Πέρσες , και ακόμη περισσότερα. Αυτό τον κάνει εξαιρετικά αντιπαθή στον στρατό , ο οποίος με την συνθήκη αυτή από νικητής τελικά βγαίνει ηττημένος!

Κατά την επιστροφή στην Κων/πολη , ο Ιωβιανός πεθαίνει.

Έτσι ο θάνατος του Ιουλιανού έχει τρομερές και μακροπρόθεσμες συνέπειες για την αυτοκρατορία την οποία θα ταλαιπωρήσουν οι Πέρσες για 2,5 αιώνες ακόμη μέχρι να τους εξουδετερώσει οριστικά ο Ηράκλειος, ξοδεύοντας όμως τεράστιες δυνάμεις , πράγμα που θα εκμεταλλευτούν αμέσως μετά οι Άραβες για να κατακτήσουν την Ανατολή.

Χωρισμός της αυτοκρατορίας σε Ανατολική και Δυτική (364 μ.χ.)

Νέος αυτοκράτωρ εκλέγεται ο Βαλεντιανός.

Οι Αλαμανοί , μαθαίνοντας τον θάνατο του Ιουλιανού , ξανα ξεσηκώνονται στην περιοχή της Γαλατίας.

Ο Βαλεντιανός χωρίζει την αυτοκρατορία στην Δυτική (Βαλεντιανός) και Ανατολική (ο αδελφός του ο Βάλας).

Στην Δύση , ο Βαλεντιανός αντιμετωπίζει τους Αλαμανούς με αρκετή επιτυχία.

Όμως στην Δύση ο χριστιανισμός δεν είναι ακόμη εξαπλωμένος και ο Βαλεντιανός λόγω της χριστιανικής του πίστης αρνείται τον τίτλο του Pontifex maximus (Μέγας Ποντίφηξ) . Η αριστοκρατία της Ρώμης είναι κατά βάση «εθνικοί».

Ο Βαλεντιανός φτάνοντας στην Ρώμη βγάζει από το Καπιτώλιο τον βωμό της Νίκης (ο βωμός είχε απομακρυνθεί από τον Κωνστάντιο και είχε ξαναμπεί από τον Ιουλιανό) και ταυτόχρονα αρχίζει διατάγματα και διωγμούς κατά των «εθνικών».

Η δυσαρέσκεια είναι μεγάλη , αλλά δεν εκδηλώνεται ακόμη λόγω του υπαρκτού κινδύνου των Αλαμανών.

Αντίθετα ο Βάλας στην Ανατολή είναι μεν φανατικός χριστιανός σαν τον αδελφό του, αλλά δεν είναι το ίδιο καλός στρατηγός.

Το 368 μ.χ. γίνεται η στάση της Αντιοχείας.

Όσο ήταν ο Βάλας στην πόλη , οι εθνικοί συνωμοτούν για να τον εκθρονίσουν .

Σε μία εθνική μυστικιστική τελετή εμφανίζεται κατά τους θρύλους το σημάδι με την λέξη «ΘΕΟ» και οι συνωμότες νομίζουν ότι είναι σημάδι για να αναδείξουν αυτοκράτορα τον αξιωματικό Θεόδωρο. Το μυστικό διαρρέει στον Βάλα ο οποίος τους συλλαμβάνει και τους εκτελεί με φοβερά μαρτύρια.

Αμέσως μετά αρχίζει να καταδιώκει τους (κατά παράδοσιν εθνικούς) αριστοκράτες ανατρέποντας την πολιτική της ανεξιθρησκίας.

Σε αντίδραση , ο Προκόπιος (εθνικός και φίλος του Ιουλιανού) αρχίζει εμφύλιο, αλλά ηττάται και ακολουθούν μεγάλης έκτασης εκτελέσεις εθνικών και όσων υπάρχει υποψία ότι σχετίζονται με τις απόψεις του Ιουλιανού.

Αρχίζει πλέον να υπάρχει μεγάλο μίσος προς κάθε τι το εθνικό.

Στην Δύση , παρά τις επιτυχίες του Βαλεντιανού , η δημόσια διοίκηση είναι εντελώς διεφθαρμένη και το κράτος δεν λειτουργεί σε κανένα επίπεδο.

Στην Αφρική , η αυτοκρατορικές κτίσεις δέχονται εισβολές, γεγονός που αποκρύπτεται από τον Βαλεντιανό . Ο Βαλεντιανός στέλνει τελικά τον στρατηγό Θεοδόσιο που είχε ήδη νικήσει τους Σκωτσέζους και αντιμετωπίζει τους εισβολείς.

Εν τω μεταξύ πεθαίνει ο Βαλεντιανός και στον θρόνο ανεβαίνει ο γιος του Βαλεντιανός ο Β’  ο οποίος το πρώτο πράγμα που κάνει είναι να αποκεφαλίσει τον νικητή στρατηγό Θεοδόσιο επειδή φοβάται για τον θρόνο του.

Ο γιος του εκτελεσμένου Θεοδοσίου , ο Θεοδόσιος ο Β’ διαφεύγει στην Ισπανία όπου και ιδιωτεύει.

Στην Ανατολή οι Γότθοι εισβάλουν στην Θράκη πιεζόμενοι από τους Ούννους που έρχονται από την Μογγολία κατά κύματα.

Ο Βάλας αρχικά αντιμετωπίζει τους Γότθους , αλλά τελικά τους επιτρέπει να εγκατασταθούν στις περιοχές κάτω του Δουνάβεως , με σκοπό να τους ενσωματώσει τελικά στην αυτοκρατορία. Αυτό αποδεικνύεται μέγα σφάλμα , δεδομένου ότι οι Γότθοι με την άδεια του κράτους έρχονται κατά εκατομμύρια  , φέροντας μάλιστα και τον οπλισμό τους. Όπως είναι φυσικό , έρχονται σχεδόν αμέσως σε σύγκρουση με τους τοπικούς πληθυσμούς. Κατεβαίνουν στην Θράκη , και μάλιστα πολιορκούν την Κωνσταντινούπολη και την Θεσσαλονίκη , καταστρέφουν την Ανδριανούπολη και στις συγκρούσεις σκοτώνεται ο Βάλας το 374 μ.χ.

Επί βασιλείας του Βάλαντος (364 – 374 μ.χ.) αρχίζουν και οι πρώτες συστηματικές καταστροφές των αρχαίων ναών με την επιτροπεία του Κιναίσιου (Γοτθικής καταγωγής). Οι καταστροφές εντοπίζονται κυρίως στα ιερά που βρίσκονται εκτός των πόλεων (για να μην ξεσηκωθούν οι εθνικοί στις πόλεις) και όργανα τους ιερωμένους χριστιανούς.

Για την εποχή και την σύγκρουση εθνικών – χριστιανών γράφουν 2 ονομαστοί συγγραφείς.  Ο Λιβάνιος με το έργο του «Υπέρ των ιερών» και ο Κέλσος με το έργο του «Αληθής Λόγος» με επιχειρήματα κατά των χριστιανών. Ο «Αληθής Λόγος» δεν σώζεται αφού κάηκε ως αιρετικό έργο. Όμως έφτασε μέχρι τις μέρες μας μέσω του Ωριγένους , ο οποίος για να αντικρούσει τον Κέλσο , αντέγραψε το έργο του και σε  κάθε παράγραφο του Κέλσου αντέτεινε τα δικά του επιχειρήματα.

Έτσι , έχουμε το παράδοξο, ο «εθνικός» Κέλσος να διασώζεται , παρά την πυρά , από έναν χριστιανό.

 

Για το ΣΑΛΑΜΙΝΙΩΝ ΒΗΜΑ

Μάνος Κιλημάντζος

 

(Συνεχίζεται ..40)

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Το σχόλιο σας θα δημοσιευθεί αφου εγκριθεί πρώτα απο τον διαχειριστή για την αποφυγή υβριστικού η προσβλητικού περιεχομένου.

Με Μια Ματιά